ÇADIR
Çadır
seçiminde iki nokta önemlidir.Birincisi bizleri
yağmur,rüzgar ve kardan korumalıdır.İkincisi çeşitli
ısı derecelerinde konfor sağlamalıdır.Hatalı seçilen
bir çadır doğadaki yaşamınızı çekilmez duruma getirebilir.Özellikle
dağda bu hata yaşamınıza mal olabilir.Çadırımızı
seçerken dayanıklılığını,ölçülerini ve dizaynına
dikkat etmeliyiz.Örneğin klasik üçgen çadırlar kuvvetli
rüzgarda esnek olmadıkları ve aerodinamik yapıda
olmadıkları için dayanıksızdırlar.Kubbe(dome) çadırlar
esnek bir yapıda oldukları için ve dizayn olarak
üçgen çadırlar gibi köşeli ve düz bir yapı sergilemediklerinden
dolayı rüzgara direnç göstermezler ve kuvvetli rüzgarlara
dayanırlar.
ÇADIR SEÇİMİNDE İZLENECEK YOL
1-Çadır Boyutu.
Çok çeşitli boylarda üretilmektedirler.Yapılan etkinlilere
ve kaç kişi ile bu etkinlikleri yaptığımızı göz
önüne aldığımızda orta boy ( 2 veya 3 kişilik )
çadırlar uygundur.Yeterince hafif olup seyahatlerde
diğer üyeler ile paylaşmaya uygun hacim sağlarlar.
2-Hava Şartlarından Koruması ve Havalandırması.
Ilık havalarda kullanılmak için yapılan çadırlar
hafiftirler,havalandırma için bir çok panel ihtiva
ederler.Çok fazla hava koruması olmadığı için yağmur,rüzgar
ve kar şansının az olduğu ortamlar için elverişlidirler.Genelde
kullanılan sırtta taşınan çadırlar iyi havalandırmalı
ve kar dışındaki hava şartlarına karşı koyabilecek
yapıdadırlar(Bazı çadırlar extrem olmayan kış şartlarına
göre dizayn edildikleri için dört mevsim kullanılabilirler).Doğa
gezgininin gece molalarında dinlenmesini sağlarlar.Yumuşak
iklim çadırlarına göre daha ağırdırlar.Dağcı çadırları
ise soğuk rüzgarlara ve kış şartlarına göre dizayn
edilmişlerdir.Hava şartlarından korunmalı,güçlü
direk (pole) yapılı ve güçlü rüzgarlar için düşük
profillidirler.Genel çadırlara göre daha düşük nefes
almalı olmalarına karşın daha iyi su ve hava korunmalıdırlar.Tamamen
özel şartlara göre üretilmişlerdir.
3-Doğru Dizaynın Seçimi.
Çok çeşitleri vardır.Aşağıda bahsedilen noktaları
göz önüne alarak doğru seçimi yapmaya çalışalım.
Kullanılabilecek alan
Mümkün olduğu kadar elverişli boşluğu olmalıdır.Çadır
duvarının açısı ve yatacağımız zeminin şekli,kullanım
alanını artıran yan antreler(Bagaj)çadır seçimşinde
çok önemlidir. Bu altı kaplamasız alan(Antre veya
bagaj), yaşam alanı dışındaki antre iç mekanda gereksiz
malzemeyi koymamızı sağlar.Dondurucu ısılar dışında
çamurlu ayakkabıları dışarda ama muhafaza altında
tutmamıza olanak sağladığı gibi, rüzgardan ve yağmurdan
korunmalı alan sağlayarak mutfak olarak kullanmamıza
imkan verirler.Konforumuza imkan veren bu alanlar
çok gerekli ve çok kullanışlıdır.
Profil
Yüksek profilli çadırlar yüksek bir tavan ve içerde
rahat bir manevra sahası sunarlar.Fakat bu yapı
sert ve hızlı rüzgarlarda dezavantaj sağlar.Düşük
profilli çadırlar sıkışıktır ama sert havalarda
avantajlı olurlar.
Çadır yapısının destekleri
Direkler(pole) çadırı ayakta tutarlar,bir nevi iskelet
görevi görürler ve daha etkili bir yaşam alanı sağlarlar.Fakat
fazla direk çadırın montaj süresini uzatır,daha
fazla parça olur ve daha ağırdırlar .Buna karşın
dağcı çadırlarının sağlam olması en önemli etken
olduğundan çok direkli çadırlar bu amaç için tercih
edilmelidir.Direkler genellikle aleminyumdan,bazen
fiberglassdan yapılırlar.Aleminyum direklerin çok
çeşidi vardır.İyi aleminyum direk Easton marka 7000
serisinden üzeri eloksallı,esnek fakat sağlam olmalıdır.Borular
birbirine tam oturmalı ve montaj kolaylığı sağlamak
için birbirlerine esnek bağlarla bağlı olmalıdırlar.
Çadırın gergisi
Sağlam bağlanmış ve gerilmiş bir çadır rüzgara dirençlidir.Sessizdir,rüzgarda
ses(less flapping)yapmaz.
Çadırın girişleri
Çadırın kapıları kolay açılıp,kapanabilmeli;giriş
ve çıkış kolay olmalıdır.Çoklu kapı ,giriş çıkış
kolaylığı ve iyi havalandırma imkanı verir.Yukarıdan
aşağıya doğru açılan , çift plastik fermuarlı(donmaya
karşı) kapılar yukarıdan gerektiği kadar açılarak
giriş çıkışlarda yağmur ve karın içeri girmesine
engel olurlar.Ayrıca birçok modelde kapılarda ayrıca
çift fermuarlı tül bulunur.Uygun hava şartlarında
kapılar tamamen açılıp bağlandıklarında bu tül kapılar
sivrisinek ve böceklerden arınmış,mükemmel havalandırma
olanağı sağlarlar.
4-Amaç-Fiat İlişkisi
Hangi amaç için çadır aldığımız önemlidir.Eğer deniz
kıyısında yaz tatilimizi geçirmek için bir çadır
arıyorsak,extrem şartlar için dizayn edilmiş bir
çadır almamız gereksiz ve amaç dışıdır.Yaptığımız
etkinlikleri dikkate alarak amacımıza en uygun çadırı
seçmeliyiz.Pahalı çadır iyidir düşüncesi her çadır
seçimi için doğru değildir.
5-Diğer Özellikler.
Ağırlığı,Kolay kurulması,Extra antresi(bagajı),Duvar
cepleri,İyi Havalandırması eğer çadır çift katlı
dağcı çadırı ise iç katının nefes alabilir özellikte
olması ,Fermuarlarının Kalitesi,Zeminin eksiz olması(su
almaya karşı),Çadırın Rengi,Dikiş yerlerinin izalasyonu
çadır seçiminde önemli özelliklerdir.
ÇEŞİTLİ ÇADIR TİPLERİ

Üçgen Çadırlar
Klasik üçgen çadırların,direklerini takar takmaz
gerdirmeden
ayağa kalkamaması,şeklinden ötürü rüzgar direncinin
yüksek olması,
mevcut hacmi yeterince rantabl kullanamaması nedeniyle
modern kubbe çadırlar karşısında avantajlarını yitirmişlerdir.
Geçmiş dönemlerde popüler olmalarına karşın bugün
doğa gezilerinde kullanılmaları güçtür.

Dome(Kubbe)Çadırlar
Üçgen çadırların yerlerini almışlardır.Kurulmaları çok kolaydır.Görünümleri
yarım küre şeklindedir..Görece hafiftirler.Rüzgara dayanıklıdırlar.Kar
biriktirmezler.Kurar kurmaz gerdirmeden ayakta durabilirler(Free
Standing).Bu nedenle etraflarında takılmadan gezinebilirsiniz.Yattığınız
eğimi beğenmezseniz hemen başka bir yere alabilirsiniz.
 
Tünel Çadırlar Genellikle üç çember iskeleti oluşturur ve Tünelin bir ucu giriş
yeridir.Dizayndan ötürü rüzgar yönü çadır kurulmadan önce hesaplanmalıdır.Hemen
ayakta duramazlar fakat sağlam çadırlardır.Tek kişilik modelleri
ideal doğa gezgini çadırıdır.

Geodesic Kubbe
Çadırlar Güçlü çadırlardır.Kurulmaları ve indirilmeleri kolaydır.İlave
çapraz kilit direkler bu çadırları basit kubbe çadırlara nazaran
daha güçlü ve emniyetli yapar.Ayrıca bu ilave direkler tente kumaşını
gergin tutar.Kar ve rüzgara çok dayanıklıdırlar.
ÇADIRIMIZI NEREYE VE NASIL KURMALIYIZ ?
Kamp Yeri Seçimi
Kamp yeri seçimi deneyim gerektirir.Bu deneyimi doğada kalma sürenizi
artırdıkça öğrenirsiniz.Bu öğrenme sürecinde bazı ana kurallar
vardır ki önceden mutlaka bilinmeleri gereklidir.Öncelikle doğada
yapacağımız geziye yola çıkmadan önce, yapmamız gereken hazırlıkları
bilmeliyiz.Bu hazırlıkları özetlersek,
-Gideceğimiz yeri önceden planlamalıyız.
-Bu yer hakkında bilgi toplamalıyız.
-Bu yere ait mümkünse topographical bir haritasını edinmeliyiz.Bu
mümkün değilse en etraflı bölge haritasında gideceğimiz yeri belirlemeliyiz.Harita
üzerinde yapacağımız çalışma, bölgeye ulaştığımızda haritayı hafızamızda
canlandırmamızı kolaylaştıracaktır.
-Yola çıkmadan bir haftadan önceden başlayarak hava durumunu takip
ederek,oluşabilecek değişiklikleri önceden bilmeliyiz.
-Bölgeye ulaşım vasıtalarını,yer durumlarını önceden planlamalıyız.
-Gıda ikmalini son dakikaya ve bölgeden temine bırakmamalıyız.
-Ekipteki üyelerin getireceği malzemeleri yola çıkmadan kısa bir
süre önce denetlemeliyiz.
-Her durum için önceden acil bir plan hazırlamalıyız.
Kamp kurmayı tasarladığımız bölgeye ulaştığımızda gece olmadan
kamp yerini seçmeliyiz.Öncelikle mümkünse su kenarına yakın,zemini
taşlık olmayan çadırımızı rahatça oturtabileceğimiz bir alan bulmalıyız.Yer
seçiminde kesinlikle kuru dahi olsalar nehir ve dere yatakları
tercih edilmemelidir.Bizden uzak ,yüksek yerlere yağan yağmurlar
kısa sürede sel haline alarak su yatağını doldurabilir.Yine bu
yer, kış mevsiminde çığın düşebileceği yamaç kenarları olmamalıdır.Çürümüş
ağaç gövdeleri yakınına çadır kurmamalıyız.Çıkabilecek sert bir
rüzgar bu ölü gövdeyi çadırın üstüne düşürebilir.Çadırımızdan
yüksek olmayan hiçbir yükseltinin yer almadığı düz alanlar fırtınalı
havalarda çadırımıza yıldırım düşme ihtimalini attırırlar.Seçeceğimiz
yer vahşi hayvanların su içmeye geldikleri yol üzerinde yer almamalıdır.Su
kenarında isek bıraktıkları izlerden bunu anlıyabiliriz.Yaz mevsiminde
dağlık arazilerde gece ve gündüz arasındaki ısı farkı kayalıkları
çatlatarak taş yağmurlarına neden olurlar.Bu nedenle yer seçiminde
bu konuda dikkatli olmalıyız.Çadır kurmaya karar verirken rüzgarı
dikkate alarak mümkün olduğu kadar rüzgardan korunmuş bölgeyi
tercih etmeliyiz.
Yer hakkında karara vardıktan sonra zemin taş,dal gibi parçalardan
tamamen temizlenmelidir.Bu parçalar temizlenmez ise çadırımızın
zeminini kesebilirler ve bu taşlar ayrıca yattığımızda çok rahatsızlık
verirler.(Çadırımızın alt zemini kadar plastik brandayı kenarlarını
katlayarak diktirirsek çadırın altına konan bu parça çadırımızın
zeminin ömrünü artıracaktır.)
Çadır altına
serilecek plastik hafif örtü
Çadırın
Kurulması
Çadır torbası içinde çadırımız,direkleri ve kazıklar yer alır.Öncelikle
direkleri doğru şekilde geçirerek birbirlerine eklemeliyiz.Kubbe
çadırlarda direkler içine konan lastikler hangi direğin nereye
geçeceğini bize gösterir.Bu şekilde direklerimizi şaşırmadan kurup
toplayabiliriz.Bu lastikler direklerin dağılıp kaybolmalarınıda
önler. Çadır direkleri çadırımızın yapısına göre,ya dış tentemizin
üzerindeki kumaş borulara yada iç tentemizin üzerindeki kumaş
veya plastik halkalara geçirilir(Bkz. Şekil 1 ).Son yıllarda üretilen
çadırların bir kısmında direklerden çadır şeklinde iskeleti öncelikle
kurup,daha sonra uzun bir lastik bağla çadırımızın üzerindeki
deliklerden geçirilerek çadır direğe monte edilir(Bkz. Şekil 2
).
Şekil.1(Soldaki
1. resim vauDe)
Şekil.
2 (vauDe)
Çadırınız üst tentedeki kumaş borulardan oluşan yapıda ise direkleri
bu borulara geçirirken çok dikkatli olmalısınız.Çadırınızı yere
sabitlemeden koyun,sonra birbirine geçmiş direği kumaş borunun
ucuna geçirin,dikkat edeceğiniz husus direği boru içinde ileriye
doğru itmemektir.Boruyu sabit tutup kumaşı boru üzerine çekmektir,bu
şekilde devam ettiğinizde kumaş boru direk üzerinde elinizin önünde
büzüşmeye ve toplanmaya başlıyacaktır.Bu sıkışma artmaya başladığında
bu büzük kısmı direğin diğer ucuna doğru kaydırmalısınız.Bu noktada
dikkat edilecek husus direk parçalarının birbirinden ayrılmamasıdır.Eğer
ayrılırlar ve siz kumaş borunun içinde birleştirmeye kalkarsanız,ince
kumaş iki boru arasına kıstırılıp yırtılacaktır tersi direği kubbe
biçimli kumaş boru üzerinde ileriye itmeye kalkar ve zorlarsanız
direk kumaşı delecektir..Basit kubbe çadırların çoğunda iki direk
vardır.Her iki boruyu da bu şekilde geçirdiğimizde göreceğimiz
görüntü,yere yatık bir çadır ve bunun üstünde artı şeklinde duran
borulardan geçmiş iki direktir.Simdi çadırımızı ayağa kaldırabiliriz.Direklerin
her birinin ucunu köşelerdeki yerlerine oturtuktan sonra sırayla
direklerin diğer uçlarını çadırın diğer köşelerindeki yuvalara
oturtmalıyız.Bu işlem sırasında direkler yarım daire şeklini alacaktır.direklerin
takılmasından sonra çadırımız ayağa kalkmış olacaktır.Bundan sonra
çadırımızı istediğimiz yere koyup,dört köşeden yere tutturup;kazıklar
ile iplerinden gerdirmek gerekmektedir. Çadır ile seyahatlere
giderken çadırımızın tamir setini mutlaka yanımızda bulundurmalıyız.Bu
malzemeleri çadırımızı satan firmadan temin edebiliriz.
Çadırı kurduğumuz yerde bir kamp ateşi yakma zorunluluğumuz var
ise,normal ateş yakma tedbirleri dışında bu yerde yakılan ateşin
kıvılcımlarının çadırımıza ulaşmıyacağına emin olmalıyız.Ateş
yaktığımız bu yer rüzgar yönü ile çadırımız arasında olmamalıdır.Yoksa
çıkan dumanlar çadırımızın içine dolacaktır.
|