UYKU TULUMU
Uyku tulumu doğa gezgininin
malzemelerinin en önemlilerinden biridir.Uyku tulumu doğada geceleyen
bir kişinin uyku esnasında, vücut ısısını muhafaza etmesi için gereklidir.Tulumun
içinde iken kendi vücut ısımızı hareketsiz(non-circulating)hava
tabakalarının oluşturduğu izalasyon ile muhafaza ederiz.Bu hava
tabakaları tulumu oluşturan malzeme dokusu arasında bulunmaktadırlar.Doğada
hareketsiz hava iyi bir izolasyondur.Bu hava tabakaları dış ortamdaki
hava ve zemin ısısına karşı, vücudumuzun sıcak kalmasını sağlar.Bu
nedenle tulumu oluşturan metaryeller önemlidir.Tulum seçiminde bu
malzemeleri bilmek zorundayız.Genel olarak tulumları mumya ve dikdörtgen
tip olarak ikiye ayırabiliriz.Dikdörtgen tulumlar ılık ve sıcak
hava için uygun tulumlardır.Mumya tulumlar ise baş dahil komple
kapandığı için daha iyi ısı koruması sağlarlar ve soğuk bölgelerde
yapacağımız etkinliklere uygundurlar.Kısaca iyi bir tulum nasıl
olmalıdır?
1-Hafif olmalıdır.
2-Katladığımızda küçük bir hacim işgal etmelidir.Açtığımızda da
eski hacmine kavuşmalıdır.
3-İçteki ısıyı kaybettirmemelidir.
Tulumların bir çoğunda hangi ısı değerleri arasında konfor sağladığı
yazılıdır.Doğru tulumu seçerken doğru ısı derecesinde tulum seçmeliyiz.Aynı
ısı derecesine sahip bir tulum farklı kişilerde farklı sonuçlar
verir.Çünkü her insanın rahat ettiği ısı derecesi farklıdır.Bunun
için karşı karşıya kalacağınız gece ısısı değerlerini kestirmeye
çalışın.Bu değerlerin biraz daha altında bir tulum seçmek daha akılcıdır.Bir
çok kişi biraz daha ağır bir tulum taşımaktansa üşüdüğünde extra
bir giysi giyerek bu durumun geçiştirileceğini söyler.Yinede gecenin
ortasında üşürken fermuarı açıp, tulumun içindeki ısıyı biraz daha
kaybedip,buz gibi bir elbiseyi üstümüze giymek pek pratik ve akılcı
olmayacaktır.
Bazı üreticiler ise tulumlarını mevsimlere göre sınıflandırırlar.Genellikle
4 ,bazen de 5 guruba ayırırlar.Tulumu alırken yaptığınız etkinliklere
göre bu sıralamadan seçmelisiniz.
1-Yaz mevsimi 10 C
2-İlkbahar sonu,Yaz,Sonbahar başlangıcı 0 C
3-İlkbahar,Yaz,Sonbahar -5 C
4-İlkbahar,Yaz,Sonbahar,Kış -15 C
5-Expedition(Özel Amaç) -15 C ve altı
Bazı üreticiler de tulumun koruma sağlıyacağı en düşük ısı derecesini
belirtirler.
Doğru tulumu seçmek için tulum üreticisinin önerdiği konfor ısı
değerlerine dikkat edin ve yaptığınız etkinlikler ile alışkanlıklarınızı
göz önüne alınız.
Dikdötgen tulum

Mumya tulum
Uyku Tulumu İç Dolgu Malzemeleri
Pek çok tulum iki çeşit dolgu malzemesinden yapılır.
Kaz veya Ördek Tüyü(Down) Dolgulu Uyku Tulumları
Kaz veya ördeğin üst tüylerinin altında olan ince yumuşak tüylerden
elde edilir.Bu malzemenin avantajı büyük oranda sıkışabilmesi,hafifliği,az
miktar ile iyi ısı izalasyonu sağlamasıdır.En büyük dezavantajı
su emmesi ve tamamen kuruyana kadar da izolasyonunu kaybetmesidir.Tulum
da kullanılan tüyün kalitesi önemlidir.İyi tulumlar 600 - 750+ numaralı
değerlere sahip olmalıdırlar.Bu değer 1cubic inches te 1 ounce tüyün(1
inche=2.53 cm ve 1 ounce=28.32 gram)doldurulmuş olmasını gerektirmektedir.Kaz
tüyü dolgu malzemesi enaz % 70 tüy salkımı,% 10 lif ve %20 tüy-lif-Kalıntı
ihtiva etmektedir.Dünyada iki ana, kaz tüyü kaynağı vardır.Çin ve
Avrupa.Çin kazlarında 7 haftalık kazlardan ürün alınır.Bunların
tüy salkımları ufaktır.Avrupa kazlarından ise 20 haftalık ve daha
yaşlı kazlardan ürün alındığından bunların tüy salkımları büyüktür.600
ve 650 numaralı dolgu malzemeleri Çin ve Avrupa kaz tüyü karışımı
iken 775 numaralı ürünlerin dolgu malzemesi tamamı Avrupa kaz tüyüdür.Bu
nedenle bir 775 kodlu ürün 600 dolgulu bir ürüne göre hem daha iyi
ısıtır hem daha hafiftir.Aşağıda, bu özellikleri belirtilen 750+kaz
tüyü ile doldurulmuş ve dış kaplaması Gore Dryloft olan bir uyku
tulumu örneği yer almaktadır.
|
"The Solar Flare will
satisfy the needs of the most adventuous winter backpacker with its
-20° temperature capability(with Dryloft shell) in almost any cold
weather conditions. All of the innovative design features that you
expect from The North Face combined with the finest goose down insulation
(750+) and a Gore Dryloft shell fabric. Did we just describe one of
the finest sleeping bags ever built!"
Sentetik Dolgulu Uyku Tulumları
Polarguard,Polarguard HV,Polarguard 3D,Hollofil II,MicroLoft,LiteLoft
ve Primaloft bunlar sentetik dolgu malzemesi markalarıdır.Sentetik dolgu
malzemeli tulumlar kaz tüyüne göre daha ağır ve hacimli olmalarına rağmen
oldukça ucuzdurlar.En önemlisi sırıksıklam olduklarında dahi izalasyon
özelliğini önemli oranda kaybetmezler ve hızla kururlar.Pek çok kişi için
pratik çözümdürler.Özellikle yeni microfiber dolgular(Polarguard 3D,MicroLoft,LiteLoft,
Primaloft )kaz tüyünün ağırlık ,eski hacmine dönme ve izalasyon gibi özelliklerine
diğer avantajlarını da kaybetmeden yaklaşabilmektedirler.Aşağıda Polardguard
3D dolgulu sentetik bir tulum örneği yer almaktadır.

"The Darkstar 3D is an expedition-quality
sleeping bag utilizing Polarguard 3D insulation. This bag is at home whether
alpine climbing or winter camping."
Uyku Tulumunun Yapısal Özellikleri
Bütün fonksiyonel tulumlar dengelenmiş yapıdadır.Tulumların dış astarlarının
içinde dikili küçük bölmeler vardır.Bu bölmelerin içi kaz tüyü veya sentetik
elyaf ile doldurulmuştur.Bu şekilde inşa edilmemiş olsalardı iç dolgu
malzemesi belli yerlerde birikir,bazı kısımlarda hiç olmazdı.Bu bölümler
sentetik tulumlarda tabaka şeklinde yerleştirilip üst kumaşa dikilirler.Buradaki
amaç dikiş yerlerinden(stitching)ısı kaybını önlemektir.Ayrıca fermuarların
alt kısımlarındada izolasyon olmalıdır.Uyku tulumlarında değişik şekilde
planlanmış bölümleri aşağıda görebilirsiniz.
Uyku tulumu vücudunuza göre olmalıdır.Başlık tam olarak oturmalıdır(mumya
tipinde).Vücud ısısı baş ve boyundan hızla kaybedilir.Başlık sayesinde
yüzümüz dışarda kalmak üzere tam anlamıyla kapatılır.Kış için tasarlanmış
birçok tulumda ısı kaybını engellemek ve rahatlık için,ense altında ve
omuzları çevreleyen ,daralıp gevşetilen bölüm mevcuttur.Bir kısmında iç
cep ve fermuar altında ısı kaybını önleyen uzun şerit vardır.Tulum aynı
zamanda hareket etmemiz içinde tasarlanmış olmalıdır ve uykuda bir tarafa
döndüğümüzde tulumda dönmelidir.

VauDe
Uyku Tulumunda İç astar ve Dış yüzey Malzemeleri
DryLoft veya Gore-Tex dış yüzey
Dryloft yeni bir malzemedir ve özellikle kaz tüyü tulumlarda kullanılır.DryLoft
Gore-Tex göre daha iyi nefes almasına rağmen onun kadar iyi bir su geçirmez
değildir.Kaz tüyü-DryLoft tulumlar extreme soğuk ve karlı ortamlar için
idealdir.Hafif ve sıkışabilen tulumlardır ve dış astar boyunca terleyip
içte kuru kalmayı sağlarlar.DryLoft tulumlar ıslak ortam için uygun değildirler.Eğer
amacınız ıslak bir ortam ise seçeneğiniz sentetik tulumlardan yana olmalıdır.Fakat
suyun donduğu ortamlarda seçiminiz Kaztüyü-DryLoft tulumlar olmalıdır.
Microfiber dış yüzey
Microfiber naylon veya polyester dış yüzey malzemeleri bir çok kişi için
DryLoft tulumlara iyi bir alternatiftirler.Çok ince lifler ile yapılan
sık dokuma kumaş suya karşı oldukça iyi direnç sağlar ve Gore-Tex ve DryLoft'tan
daha iyi nefes alabilir.
İç astarlar
Naylon ve polyester astarlar vardır.Bazıları hafif ve bazıları ipeksidir.Burada
en iyi tavsiye pamuk karışımlardan uzak durmaktır.Pamuk kadar nem emen
malzeme azdır.Doğada bir uyku tulumundan istenecek en son şey astarının
ıslak kalmasıdır.Rahat bir astar ararsak tüylendirilmiş polyester (pamuklu
kumaşı andıran)astar en uygunudur.
Uyku Tulumunun Bakımı
Uzun zaman kullanmıyacağınız tulumunuzu çantasında katlı halde bırakmayınız.Sıkışık
halde kalan tulumunuz eski hacmine ulaşamadığı taktirde sizi sıcak tutamıyacaktır.Yeriniz
varsa en iyi çözüm, tulumu tavandan aşağıya doğru asılı bırakmaktır.Islanan
ve ağırlaşan tulumunuz olursa kaldırırken dikiş yerlerinden yırtmadan
kaldırmaya özen gösterin.Aşırı sıcaktan koruyarak yavaş kurumasını sağlayın.Tulumunuzu
üretici firmanın önerisine göre temizleyin.
|