O gün aklınızın
nerede olduğunu kendinize sorup dururken köpeğinizi belirsiz bir
yolculuğa göndermeden önce dikkatlice cevaplamanız gereken iki soru
var.
"NİÇİN" ve "NASIL" BİR
KÖPEK İSTİYORUZ?
Keşke bir köpeğin sahibinin
yanında olma nedenlerinden emin olduğu kadar biz de niçin bir köpek
istediğimizden emin olabilsek. Genellikle içimizde daha çok sezgisel
nedenler vardır. Samimi olduğu sürece bunların en haklı nedenlerin
başında geldiğine inanıyorum. Köpeğini belli bir görevi yürütmesi
ya da sadık bir arkadaşa sahip olmak için isteyenlerin de doğru
köpek sahibi olabileceğini var sayabiliriz.
Gerçekte hayatımızı bir köpekle paylaşmaya karar verdiğimizde
onla sağlıklı bir ilişki kurmanın yolu şu iki soruyu cevaplamaktan
geçiyor bana göre. Bir köpeği "niçin" ve "nasıl" istiyoruz
? Niçin istediğimize dair soruların cevapları ikincisine göre
daha net doğal olarak. Bir bekçi ya da av köpeği gereksinimlerden
sadece ikisi. Daha derine inelim. Bir bekçi köpeği istiyorsunuz;
ama daha çok saldırganlık göstermeden yabancıyı havlayarak
haber vermesi yeterli sizin için. Bir Doberman ya da Rottweiler
değil belki; ama dükkanda arkada çalışırken gelen müşteriyi
kovalamdan sadece havlayarak haber verecek bir Pomeranian bu
göreve gönülden talip olabilir. Ya av köpekleri? Sizce Cocker
Spaniel ile İngiliz Pointer aynı avın köpekleri mi? Pek avcılıktan
anlamam; ama kulüplerine göre ırk özellikleri tam örtüşmüyor.
Çocuklarınıza oyun arkadaşı olarak Minyatür Pinscher yerine
Standart Schanzuer'a ne dersiniz?
Gelelim "nasıl" sorusuna. Köpekleri istediğimiz zaman düğmesine
basıp kapatarak ayak altından kaldırabileceğimiz bir çeşit
eşya olarak mı görüyoruz yoksa asla büyümeyecek üç yaşında
bir çocuğumuz olduğunun en başından itibaren farkında mıyız?
Ailemizin bu yeni dostunun onun yaşamı boyunca davranışlarını
etkileyecek zorlu geçecek bir eğitim ve olgunlaşma dönemi olduğunu,
yaşamının son gününe kadar sürecek düzenli veteriner seyahatlarına
ihtiyaç duyduğunu, gerek halınızın üzerinde gerekse henüz üzerindeyken
düzenli tüy bakımının göreviniz olacağını şimdiden kendinize
anlatmanız gerekiyor. Bu konuda kendinizin yanı sıra ev ahalisinin
de işbirliğine gereksiniminiz var. Diğer bir önemli konu ise
her ay kira, elektrik/su faturalarının yanı sıra onun mama
ve olası diğer masrafları için de bütçe ayırmanız gerekmesi.
Özellikle bunu hiç de hafife almayın. Oğlunuzun okul gezisi
ile köpeğinizin sağlık sorunu arasında karar vermeniz bazen
güç olabilir. Bu liste daha bilinçli bir incelemeyle daha da
uzatılabilir.
Bu soruyu en sağlıklı biçimde cevaplamanın yolu gerçekçi davranmaktan
geçiyor. Öncelikle yaşam tarzınız almayı planladığınız köpeğe uygun
mu? Kaç kişi bir Dalmaçyalı ya da Irlanda Setteri sahibi olacak
kadar hareketli bir yaşam sürüyor ya da hangimizin ev düzeni olarak
dudaklarının iki yanından sevenlerinin gözünde sıra sıra inciler
sarkan bir mastifle yaşamaya elverişli ? Ya kişiliğimiz ve bir köpekle
daha önceki tecrübemiz ? Bizim için doğal olarak itaatkar bir ırk
mı daha uygun yoksa inatçı bir terrierden veya Chow chow 'dan harika
bir dost çıkaracak kadar tecrübeli miyiz?
Bir köpekle yaşamaya karar verdiğimizde yaşamı tamamiyle bize
bağlı bir canlı ile bir birlikteliğin sorumluluklarının bilincinde
olmamız gerekiyor. Öyle bir canlı ki hayatındaki tek lüksün
sadece bizim yanımızda olduğu bir hayat sürüyor. Bunu ne demek
olduğunun bilincinde değilseniz köpek yerine karşılığında size
sonsuz bir sevgi ve sadakatla bağlanmayacak cansız bir şeye
sahip olun. Köpekler tüm bunlardan çok daha fazlasını hakkediyor.
Yavru
Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?
Yavruluktan erişkinliğe her büyüyen köpek
yaşına uygun bakıma gereksinim duyar. Yavru köpeklerde görülen
hastalıklar çok yaygın olmasa da hala birer risktir. Pek çoğu doğru
tedaviyle bertaraf edilirken bazıları operasyon vs gerektirir.
Yavrunun Seçimi
Yavruyu seçerken anne ve babasının sağlıklı
ve yavrularına geçerecek genetik hastalıklardan uzak olduklarından
emin olunmalıdır. Aklınızda belirli bir ırk var ise o ırka has genetik
hastalıklar hakkında bilgi sahibi olmanızda fayda vardır.
Yavruyu çok erken yaşta aldıysanız bazı hastalıklara
yakalanıp yakalanmayacağını doğal olarak anlayamayabilirsiniz; fakat,
örneğin, kuyruğu kesilen bir ırk ise kesilmemesine karar vermek
size kalmış bir şeydir.
Canlı, aktif ve sağlıklı görünen bir yavruyu
seçmeye çalışın. Çeneleri doğru kapanan, karnı parazit belirtisi
olacağından şişkin olmayan ya da başka bir anormallik belirtisi
göstermeyen bir yavru olmalıdır.
Yavruyu aldığınız andan itibaren sigortalanmış
olacak olursa işler yolunda gitmediğinde bundan faydalanabilirsiniz.
Yavruyu aldıktan bir kaç gün sonra veteriner hekiminize göstermenizde
fayda vardır. Böylece tavşan dudak, yarıkdamak ve hernais gibi problemler
ile boşaltım sistemindeki olası bir anormallik önceden farkedilebilir.
Kalp, iskelet, körlük ya da sağırlık gibi bazı problemler ise sadece
yavru daha hareketlendiğinde tespit edilir.
Eve Geliş
Yavru eve geldiğinde bir süre üreticisinde
beslendiği mama ile beslenmeye devam etmesinde fayda vardır. İlk
bir kaç günden sonra onu başka bir mama ile beslemek isterseniz
günde üç ya da dört öğün halinde sindirilebilirliği yüksek bir
yavru maması ile besleyin.
Köpekler ani besinsel değişikliklerden etkilenebileceklerinden
yeni ve eski mamayı bir kaç gün karıştırarak verirseniz sindirim
problemlerini önleyebilirsiniz.
Mama aniden değiştirilecek olursa çoğu köpek
ishal olacağından, bu da yavru köpeklerde ani su kaybına neden olabilir.
İshal başladığında veteriner hekimin de tavsiyesiyle tavuk ya da
kuzu - pirinç formüllü bir mamaya geçmekte fayda vardır.
Köpeğin boyutuna bağlı olarak genellikle altı-dokuz
aya geldiğinde "junior" mamalara geçilmesi ve öğünlerin
günde ikiye düşürülmesi gereklidir. Irkın boyutuna ve mamanın markasına
göre erişkin köpek mamasıyla besleme yapılmaya ve günde tek öğüne
düşürmeye yavru 12-18 aylık oluncaya kadar geçilmemelidir.
Zinde Tutmak
Dışarda egzersiz fırsatı hastalık kapabileceğinden
yavrunun tüm aşıları tamamlanmadan sağlanmamalıdır. Bu hastalıkların
ana belirtileri kusma, ishal ve halsizlikdir ve acil veteriner
hekim müdahalesi gerektirir.
Şiddetli gastro-intestinal sorunlara yol açan
bir diğer durum ise bağırsak parazitleridir. Unutulmamalıdır ki
her yavru annelerinden aldıkları bu parazitlerle doğar ve kesinlikle
müdahele gerektirir. Anormal bağırsak hareketleri bağırsakların
birbirinin içine geçmesi anlamına gelen intussusception 'a neden
olabilir. Bu durum hayati tehlike taşır ve cerrahi müdahele gerektirir.
Belirtisi kronik ishal, kusma ve kendinden geçmedir. Bazı vakalarda
birbirine geçen bağırsak bölümleri dışardan ağrılı şişlikler olarak
dışardan hissedilebilir. Acil veteriner hekim müdahalesi şarttır.
Ani kusma, ishal ve kendinen geçme yavru yabancı
bir cisim yuttuğu zamanlarda da gerçekleşebilir. Çoğu durumda bu
cisimler (oyuncak parçaları, taş ve tahta parçaları vs) cerrahi
mücadele ile çıkarılır. Yavru köpeğin küçük ve yutulabilecek cisimler
yerine kendisi için alınmış iri kemirme oyuncaklarıyla vs oynamasına
teşvik edilmelidir. Bu oyuncaklar parçalanacak oldursa hemen atılıp
yerine yenisi alınmalıdır.
Eğitimin bir parçası olarak yavrulara kendi
oyuncakları ile oynarken ev eşyalarını rahat bırakmaları öğretilmelidir.
Yavrular ilk aylarda erişkin olduklarından çok daha fazla şey öğrendiklerinden
tuvaleti, otur, gel gibi komutlar erken aylarda öğretilmeye başlanmalıdır.
Bu komutlar oyun içinde yavru sıkılmadan ve gereksiz ceza ile cesareti
kırılmadan sabırla yapılmalıdır.
Kaza Geliyorum
Demez
İyi bir eğitim riski azaltsa da yavrular inanılmaz
derecede kazalara neden olmaya eğilimlidir. Meraktan yememeleri
ve çiğnememeleri gereken şeyleri keşfetmeye kalkmalarının yanı sıra
merdivenler, pencere ya da arabadan da düşebilirler. İyi eğitimin
bir parçası olarak köpeğin çevresinde ona zarar verebilecek zehirli
vs hiç bir şeyin olmamasına ve üzerine devirip, içinde kapalı kalacağı
bir ortamda olmaması önemlidir.
Kaza durumunda yavru incinmemiş görünmesine
rağmen veteriner hekiminize bir göstermenizde fayda vardır.
Genç Yavru
Yavru büyümeye başladığında nadir de olsa
doğuştan kaynaklanan hastalıklar kendini belli edebilir. Dikkat
etmeniz gereken belirtiler kusma, ishal, aşırı su içimi, idrar tutamama,
halsizlik ve kendinden geçmedir.
Aşırı su içme sistit nedenli olabilmesine
rağmen böbrek hastalığı başlangıcına da işaret edebilir. İdrar tutamama
da aşırı su içimine neden olabilir. Bu, idrar yollarındaki ectopik
ureter gibi bir durumdan kaynaklanabilir. Genellikle cerrahi müdaheleye
iyi yanıt vermektedir.
Kronik ishal, besin hiperaktivitesi ya da
alerjiler veya enzim eksikliğinden kaynaklanabilir. Allerjiler için
özel formüle edilmiş mamalar allerji ve hiperaktivitenin önüne geçebilirken
enzim eksikliği düzenli tedavi gerektirebilir.
Ösefagel duvarının yiyecekleri yutulması için
aşağı itmemesi anlamına gelen megaoesophagus gibi ösafagus
anormallikleri sık sık kusmaya neden olabilir. Pilorik spazmlar ya
da stenosiz, normal yiyecek hareketini kısıtlayan miğde tabanındaki
kasdaki anormallikten kaynaklanabilir.
Kalp Problemleri
Kalp problemleri kusmaya neden olurken yavrularda
da gözlenebilir. Kalp kapakçıklarında olabilecek bir problem yavruların
halisizleşmesine neden olur. Bu durumlarda hayat boyu tedavi ve
kontrol gerekebilir.
--------
Büyüme ve gelişme döneminde yavrularda görülebiecek
diğer hastalıklar ise özellikle çene ve kasıklarda çıkabilecek
akme denen sivilcemsi çıkıntılardır. Genellikle antibiyotik tedavisi
ve antiseptik banyolarla akmelerden kurtulunabilinir. Tıpkı genç
insanlarda olduğu gibi köpek yavruları da bu yaşlarda sivilce vs
çıkarmaya meyillidir.
Genç köpeklerde bazı iskelet problemleri de
nüksedebilir. OCD (anormal kıkırdak ve kemik gelişimi) ile kalça
çıkığı nedeniyle gerçekleşen topallama ana belirtidir. Bu hastalıkların
gelişme şansı kalıtsal olsa da şiddeti beslenme, büyüme hızının
kontrolü ve bazı ırkların egzersizinde sınırlama getirerek kontrol
altına alınabilir. Bu hastalıklardan etkilenen köpekler genellikle
çok hızlı büyütülmüş, şişman ve kontrolsüz ve aşırı egzersiz yaptırılmıştır.
Cerrahi müdahale gerekebilir.
Allerjik deri problemleri geliştirme riski
de ayrıca kalıtsal olabilir. Ayrıca pire gibi çevresel faktörler
de büyük rol oynar. Diğer belirtiler döküntülü, kızarık ve şiddetli
kaşıntı deridir. Bu köpeklerin bazılarının dietleri değiştirilerek
durumlarının düzelmesi sağlanırken ne yazık ki bazıları ömür boyu
tedavi görmesi gerekir.
Erkek köpeklerde testislerin en geç dokuz
ay içinde torbalarına düşmüş olması gerekir. Bu yaşa kadar torbaya
düşmediyse muhtemelen vücut içinde kalmış demektir. İçerde kalan
testis kanser riskini arttıracağından alınması gerekir.
Yavru köpeklerin mükemmel bir şekilde sağlıklı
olmalarını umsak da kalıtsal ve sonradan edinilen bazı hastalıklara
yakalanabilecekleri gerçeğini bilmek zorundayız.
Belirtilerin bilinmesi hastalıkların iyileşmesinde
büyük önem taşır.
Yavru İçin Rutin
Sağlık Kontrolü
Parazit Tedavisi: Altı
aylık oluncaya kadar en az ayda bir. Daha sonra yılda dört defa.
Veteriner hekiminizin tavsiye edeceği etkili bir ilaç kullanın.
Aşılar: Distemper,
hepatitis, parvovirus, parainfluenza virüsü ve leptospirozize karşı
aşılar yapıldıktan sonra yeterli bağışıklığın oluşması için diğer
köpeklerle bir araya getirmeden önce 7-14 gün bekleyin.
Pire: Veteriner
hekiminizden etkili bir ilaç alarak düzenli olarak yavruyu ve evinizi
ilaçlayın.
Kulak miteları: Çoğu yavrunun kulağında kaşıntı ve kahverengi mumsu bir akıntıya
neden olan mitelar bulunur. Veteriner hekiminizin tavsiye ettiği
etkili bişr ürün kullanın.
Karşınızda birbirine
benzeyen yavrularla dolu bir batım var ve siz hangisinin sizin için
en uygun yavru olduğunu karar vermekte zorlanıyorsunuz.
Aşağıdaki kişilik testini
deneyin.
Yavruların tepkilerine
en çok uyan harfleri kayıt edin. En ideali, yavruların dikkatlerinin
en az dağılacağı bir ortamda kardeşlerinden uzakta test edilmeleridir.
Yavruyu bir kaç
metre uzağınıza koyarak yanınıza çağırın.
Kuyruk havada
hevesle geldi, atlayıp elinizi ısırmaya başladı...............................A
Kuyruk havada
hevesle geldi, pati atıp ellerinizi yaladı.........................................B
Kuyruk havada
hevesle geldi..............................................................................C
Kuyruk aşağıda
geldi.........................................................................................D
Kuyruk aşağıda
çekinerek geldi..........................................................................E
Hiç gelmedi.......................................................................................................F
Yavrunun sizi
gördüğünde emin, sözel olarak onu cesaretlendirerek kalkıp ondan
uzaklaşın.
Kuyruk havada
hevesle geldi, ayak altına dolaştı ve ısırmaya başladı....................A
Kuyruk havada
hevesle geldi, ayak altına dolandı.................................................B
Kuyruk havada
geldi...........................................................................................C
Kuyruk aşağıda
geldi..........................................................................................D
Kuyruk aşağıda
çekinerek geldi...........................................................................E
Hiç takip etmedi,
başka yöne gitti........................................................................F
Yavruyu kibarca
sırt üstü yuvarlayın ve 30 saniye öyle tutun.
Şiddetle mücadele
etti, ısırmaya çalıştı................................................................A
Şiddetle mücadele
etti.........................................................................................B
Önce mücadele
etti, sakinleşip göz kontağını korudu...........................................C
Birazcık mücadele
edip sakinleşti........................................................................D
Kuyruğu bacaklarının
arasında hiç mücadele etmedi.............................................E
Hiç mücadele
etmedi, göz kontağından kaçındı....................................................F
Yavruyu size
45°açıyla oturtun. Onu okşayıp yüzünüzü yaklaştırın.
Atlayıp pati
attı, hırlayıp ısırmaya çalıştı.............................................................A
Atlayıp pati
attı, yaladı........................................................................................B
Size sokulup
yalamaya çalıştı..............................................................................C
Sessizce oturup,
okşamaları kabul etti, elinizi yaladı..............................................D
Sırt üstü devrilip
göz kontağından kaçındı...........................................................E
Kalktı gitti
ya da uzak durdu.................................................................................F
Yavrunun dikkatini
buruşturulmuş bir kağıt topla çekin. Size bakıyorken kağıt topu
birkaç metre ileri fırlatın. Yavru peşinden gidince bir kaç metre
geri gidip yanınıza çağırın.
Nesneyi takip
etti, onu yerden aldı........................................................................A
Nesneyi takip
etti, üzerinde durdu; ama geri getirmedi............................................B
Nesneyi takip
etti, alıp geri getirdi.........................................................................C
Nesneyi takip
etti, onsuz size geri döndü...............................................................D
Takip etmeye
başladı, ilgisini kaybetti....................................................................E
Hiç takip etmedi...................................................................................................F
Yavruyu odanın
ortasına koyun ve sert bir ses çıkarın. Büyük metal bir kaşık ile
tencere işe yarayabilir.
Sesin yerini
tespit etti, havladı, ona doğru yürüdü...................................................A
Sesin yerini
tespit etti, ona doğru yürüdü................................................................B
Sesin yerini
tespit etti, merak gösterdi, o yöne baktı................................................C
Sesin yerini
tespit etti.............................................................................................D
Korkup geri çekildi,
saklandı..................................................................................E
Sesi duymazdan
geldi, hiç merak göstermedi...........................................................F
Kapalı bir şemsiye
inceleyebilmesi için yavrunun yüzüne doğru dik tutun.
Hiç şaşırmadı,
kuyruk havada ona doğru yürüdü, (ısırmaya çalışabilir)....................A
Biraz şaşırdı,
kuyruk havada ona doğru yürüdü, (ısırmaya çalışabilir)......................B
Biraz şaşırdı,
incelemek için ona doğru yürüdü........................................................C
Biraz şaşırdı,
meraklı göründü; ama hareket etmedi.................................................D
Şaşırdı, kendini
toplayamayıp kuyruk aşağıda uzaklaştı..........................................E
Görmezden geldi,
hiç merak göstermedi..................................................................F
Bir havluya ip
bağlayıp yerde yavrunun önünde sağdan sola sürüyün.
Baktı, saldırdı
ve ısırdı...........................................................................................A
Baktı, kuyruk
havada üzerine atladı..........................................................................B
Merakla incelemek
için harekete geçti.......................................................................C
Baktı, kuyruk
aşağıda ilerlemedi...............................................................................D
Kaçıp saklandı........................................................................................................E
Görmeden geldi,
hiç mreak göstermedi.....................................................................F
Yavruyu karnının
altından dengeleyerek yerden ayaklarını kesin ve 30 saniye öyle
tutun.
Şiddetle mücadele etti,
ısırmaya çalıştı....................................................................A
Mücadele etti..........................................................................................................B
Mücadele etmedi, kuyruk
sallayarak sakince durdu...................................................C
Mücadeke etmedi, kuyruk
aşağıda sakince durdu.....................................................D
Mücadele etmedi, kuyruk
bacaklarının arasında sakince durdu..................................E
Mücadele etmedi, arka
bacakları ve kuyruğu kasılmış vaziyette donup kaldı...............F
Değerlendirme
Çoğunlukla A ise
Çok özel bir eğitim
gerektiren saldırgan eğilimleri olan dominant bir yavru.
Çoğunlukla B ise
Isırmaya provoke edilebilecek
dominant ve kendine güvenen bir yavru. Tecrübeli bir eğitmenle bu
tür bir yavru iyi bir iş köpeği olabilir. Kolay bir aile köpeği
olmasını beklemeyin.
Çoğunlukla C ise
Muhtemelen ilk defa
köpek sahibi olacak bir aile için fazla aktif ve dışa dönük bir
yavru
Çoğunlukla D ise
Rekabet ortamında şampiyon
olmaktansa bir aile ortamında dengeli ve güvenilir bir köpek
olmaya daha fazla yatkın bir yavru.
Çoğunllukla E ise
Belki de çocuksuz yaşlı
bir ailenin yanında daha sakin bir ev için daha uygun olabilecek
kendine güveni nispeten daha düşük bir yavru
Çoğunlukla F ise
İnsanlara ilgi göstermeyen
çok fazla bağımsız bir yavru. Bu genellikle ırkla (spitz ırkları
ve tazılar gibi) ilgili bir durumdur. Bu yavru insanlara karşı fazla
duygularını belli eden bir köpeğe dönüşmeyecektir.
İyi
Bir Eğitmen Nasıl Seçilir?
Piyasada profesyonel köpek eğitmeniliğiyle
ilgilenen pek çok insan olduğundan kimin gerçekten bu niteliği taşıdığına
karar vermek güç bir iştir. Profesyonel bir köpek eğitmeni seçmede
karar vermenize yardımcı olmak için Amerikan Köpek Eğitmenleri Ağı
aşağıdaki kriterlerin aranmasını tavsiye etmektedir.
Doğru Referanslar: Veteriner hekiminiz ya da diğer iyi eğitmenlerden aldığınız tavsiyeleri
değerlendirin (Türkiye'de ne yazık ki bu konuda resmi bir çatı olmadığından
güvenlir bir referans kaynağına ulaşmak pek mümkün değildir).
Geniş Tecrübe: Eğitmenlikteki geçmiş tecrübesi, uzmanlık alanı ve süresi hakkında
sorular sorun. Sorularınız kesinlikle cevaplanmayı hakkettiğinden
asla çekinmeyin.
İnsani eğitim metodolojisi
ile nazik ve etkili yöntemler: Doğru eğitmenler köpeğin genel
sağlığı konusuyla da ilgilidir. Sert ve tacizkar eğitim metodlarının
gereksiz ve karşı tepkiye yol açıcı olduklarının bilincindedir.
Köpeğe sonsuz sevgi
ve sadakat: Bu önemli özelliği taşıyan bir eğitmenle karşılaştığınızda
bunu hissedersiniz. Köpeklerle birlikte yaşama ve çalışma fırsatı,
bu insanı diğerlerinden farklı kılacaktır.
Geniş Davranışsal Bilgi: Kendini
adamış köpek eğitmenleri sürekli hayvan davranış
kursu, konferansı ve seminerlerine katılarak bilgilerini
günceller.
Doğru Eğitim ve İletişim
Becerisi: Bu yeteneğe sahip köpek eğitmeni öğrenme sürecini
hızlandırıp keyifli bir hale sokar.
Eğlence Anlayışı: Eğtim köpek ve sahipleri için eğlenceli olmak zorundadır. Olumlu
bir tutum ve biraz gülümsemeyle çok yol alınabilir.
Paradan Önce Etik: Köpek eğitiminde parasal kar ana motivasyon kaynağı mı? Bu eğitmenin
yaptığı her şey para kazanmaya yönelik mi? Maddi başarı çok önemli
olsa da etik önde gelmelidir.
UYARI
Kolaylıkla herkes kendine köpek
eğitmeni ya da davranış bilimcisi diyebilir. Gazete ilanları, abartılı
ifadeler gözünüzü boyamamalıdır. Her eğitmen gerektiğinde sıfatlarını
resmi olarak kanıtlayabilmelidir. Ünlü eğitmenlerle çalıştığını
söyleyen pek çok kişi aslında verdikleri iki saatlik semineri dinlemiş
ya da bir kaç hafta yanında çalışmış çıkmaktadır. Ayrıca sürekli
ünlü insanların köpeklerini eğittiğini söyleyerek size onları referans
gösteren biri de yıldızların arkasına saklanmış biri olabilir. Bu
onun tecrübeli ve iyi bir eğitmen olduğunu kanıtlamaz.
"NİÇİN"
ve "NASIL" BİR KÖPEK İSTİYORUZ?
Keşke bir köpeğin sahibinin yanında olma nedenlerinden
emin olduğu kadar biz de niçin bir köpek istediğimizden emin olabilsek.
Genellikle içimizde daha çok sezgisel nedenler vardır. Samimi olduğu
sürece bunların en haklı nedenlerin başında geldiğine inanıyorum.
Köpeğini belli bir görevi yürütmesi ya da sadık bir arkadaşa sahip
olmak için isteyenlerin de doğru köpek sahibi olabileceğini var
sayabiliriz.
Gerçekte hayatımızı bir köpekle paylaşmaya karar verdiğimizde onla
sağlıklı bir ilişki kurmanın yolu şu iki soruyu cevaplamaktan geçiyor
bana göre. Bir köpeği "niçin" ve "nasıl" istiyoruz ? Niçin istediğimize
dair soruların cevapları ikincisine göre daha net doğal olarak.
Bir bekçi ya da av köpeği gereksinimlerden sadece ikisi. Daha derine
inelim. Bir bekçi köpeği istiyorsunuz; ama daha çok saldırganlık
göstermeden yabancıyı havlayarak haber vermesi yeterli sizin için.
Bir Doberman ya da Rottweiler değil belki; ama dükkanda arkada
çalışırken gelen müşteriyi kovalamdan sadece havlayarak haber verecek
bir Pomeranian bu göreve gönülden talip olabilir. Ya av köpekleri?
Sizce Cocker Spaniel ile İngiliz Pointer aynı avın köpekleri mi?
Pek avcılıktan anlamam; ama kulüplerine göre ırk özellikleri tam
örtüşmüyor. Çocuklarınıza oyun arkadaşı olarak Minyatür Pinscher
yerine Standart Schanzuer'a ne dersiniz?
Gelelim "nasıl" sorusuna. Köpekleri istediğimiz zaman düğmesine
basıp kapatarak ayak altından kaldırabileceğimiz bir çeşit eşya
olarak mı görüyoruz yoksa asla büyümeyecek üç yaşında bir çocuğumuz
olduğunun en başından itibaren farkında mıyız? Ailemizin bu yeni
dostunun onun yaşamı boyunca davranışlarını etkileyecek zorlu geçecek
bir eğitim ve olgunlaşma dönemi olduğunu, yaşamının son gününe
kadar sürecek düzenli veteriner seyahatlarına ihtiyaç duyduğunu,
gerek halınızın üzerinde gerekse henüz üzerindeyken düzenli tüy
bakımının göreviniz olacağını şimdiden kendinize anlatmanız gerekiyor.
Bu konuda kendinizin yanı sıra ev ahalisinin de işbirliğine gereksiniminiz
var. Diğer bir önemli konu ise her ay kira, elektrik/su faturalarının
yanı sıra onun mama ve olası diğer masrafları için de bütçe ayırmanız
gerekmesi. Özellikle bunu hiç de hafife almayın. Oğlunuzun okul
gezisi ile köpeğinizin sağlık sorunu arasında karar vermeniz bazen
güç olabilir. Bu liste daha bilinçli bir incelemeyle daha da uzatılabilir.
Bu soruyu en sağlıklı biçimde cevaplamanın yolu gerçekçi davranmaktan
geçiyor. Öncelikle yaşam tarzınız almayı planladığınız köpeğe uygun
mu? Kaç kişi bir Dalmaçyalı ya da Irlanda Setteri sahibi olacak
kadar hareketli bir yaşam sürüyor ya da hangimizin ev düzeni olarak
dudaklarının iki yanından sevenlerinin gözünde sıra sıra inciler
sarkan bir mastifle yaşamaya elverişli ? Ya kişiliğimiz ve bir köpekle
daha önceki tecrübemiz ? Bizim için doğal olarak itaatkar bir ırk
mı daha uygun yoksa inatçı bir terrierden veya Chow chow 'dan harika
bir dost çıkaracak kadar tecrübeli miyiz?
Bir köpekle yaşamaya karar verdiğimizde yaşamı tamamiyle bize bağlı
bir canlı ile bir birlikteliğin sorumluluklarının bilincinde olmamız
gerekiyor. Öyle bir canlı ki hayatındaki tek lüksün sadece bizim
yanımızda olduğu bir hayat sürüyor. Bunu ne demek olduğunun bilincinde
değilseniz köpek yerine karşılığında size sonsuz bir sevgi ve sadakatla
bağlanmayacak cansız bir şeye sahip olun. Köpekler tüm bunlardan
çok daha fazlasını hakkediyor.
|